Việc triển khai thu phí liên tuyến trên cao tốc Bắc – Nam đoạn Nghi Sơn – Diễn Châu và Diễn Châu – Bãi Vọt thời gian gần đây đã phát sinh một số trục trặc kỹ thuật. Trong đó, đáng chú ý là tình trạng barie tại trạm thu phí đầu ra Km430+500 trên tuyến cao tốc Diễn Châu – Bãi Vọt nhiều lần không tự động mở, buộc nhân viên phải can thiệp thủ công để xử lý cho các phương tiện lưu thông.
Cao tốc Diễn Châu – Bãi Vọt và quá trình triển khai thu phí
Cao tốc Diễn Châu – Bãi Vọt là một trong 11 dự án thành phần của tuyến cao tốc Bắc – Nam phía Đông giai đoạn 2017 – 2020. Đây cũng là một trong ba dự án được triển khai theo hình thức đối tác công tư (PPP).
Tuyến cao tốc này có tổng chiều dài hơn 50 km, đi qua hai tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh. Trong đó, đoạn qua Nghệ An dài khoảng 44,4 km, còn đoạn qua Hà Tĩnh dài gần 5 km. Tổng mức đầu tư của dự án khoảng 11.157 tỷ đồng.
Trạm thu phí trên cao tốc Diễn Châu- Bãi Vọt liên tục gặp tình trạng barie không tự động mở
Về kết nối, phía Bắc của tuyến liên thông với cao tốc Nghi Sơn – Diễn Châu, còn phía Nam nối với tuyến cao tốc Bãi Vọt – Hàm Nghi. Sau thời gian hoàn thành thi công và vận hành thử nghiệm, tuyến chính thức được đưa vào thu phí từ ngày 5/1/2025.
Do thời điểm thu phí sớm hơn hai tuyến cao tốc liền kề và khác biệt về hình thức đầu tư, trên tuyến chính của cao tốc Diễn Châu – Bãi Vọt hiện bố trí hai đảo thu phí đầu ra để kiểm soát phương tiện.
Cụ thể, đảo thu phí tại Km430+500, thuộc nút giao Quốc lộ 7A (xã Minh Châu, tỉnh Nghệ An) phục vụ các phương tiện di chuyển theo hướng Nam – Bắc. Trong khi đó, đảo thu phí tại Km479+200, thuộc nút giao Quốc lộ 8A (huyện Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh) phục vụ xe chạy theo hướng Bắc – Nam.
Theo kế hoạch ban đầu, khi các tuyến cao tốc liền kề đồng loạt triển khai thu phí, các đảo thu phí tạm thời này sẽ được tháo dỡ để chuyển sang hình thức thu phí liên tuyến trên toàn tuyến cao tốc Bắc – Nam.
Phát sinh lỗi barie tại trạm thu phí Km430+500
Từ ngày 28/2/2026, tuyến cao tốc Nghi Sơn – Diễn Châu, được đầu tư bằng nguồn vốn ngân sách Nhà nước, chính thức triển khai thu phí phương tiện. Việc này đánh dấu bước chuyển sang giai đoạn thu phí liên thông giữa các đoạn cao tốc liền kề.
Ghi nhận thực tế vào trưa ngày 6/3 tại khu vực nút giao Quốc lộ 7A, xã Minh Châu (Nghệ An), lượng phương tiện lưu thông trên tuyến cao tốc Bắc – Nam vẫn diễn ra tương đối thuận lợi. Tuy nhiên, tại đảo thu phí đầu ra Km430+500 trên tuyến cao tốc Diễn Châu – Bãi Vọt, nhiều trường hợp phương tiện không đủ điều kiện qua trạm khiến barie không thể tự động mở.
Trong các tình huống này, nhân viên vận hành trạm thu phí phải trực tiếp thao tác mở barie bằng tay để phương tiện tiếp tục di chuyển. Đồng thời, các tài xế cũng được hướng dẫn tấp xe vào lề đường để xử lý các vấn đề liên quan đến hệ thống thu phí.
Nguyên nhân do hệ thống thu phí liên tuyến chưa đồng bộ
Theo đại diện Công ty CP Đầu tư Phúc Thành Hưng, doanh nghiệp thực hiện dự án cao tốc Diễn Châu – Bãi Vọt, sau khi tuyến cao tốc Nghi Sơn – Diễn Châu bắt đầu thu phí, hệ thống barie tại đảo thu phí đầu ra Km430+500 đã từng được tháo dỡ nhằm phục vụ mô hình thu phí liên tuyến.
Tuy nhiên, trong giai đoạn đầu triển khai, hệ thống thu phí giữa hai dự án vẫn chưa được đồng bộ hoàn toàn. Bên cạnh đó, vẫn còn nhiều phương tiện chưa đáp ứng đầy đủ điều kiện để đi vào cao tốc, dẫn đến việc cần lắp lại barie tại vị trí này nhằm kiểm soát và phân luồng phương tiện.
Do đó, tình trạng barie không tự động mở tại một số thời điểm chủ yếu xuất phát từ sự chưa đồng bộ của hệ thống dữ liệu thu phí giữa các dự án cao tốc liền kề.
Đề xuất giải pháp tích hợp dữ liệu để vận hành ổn định
Liên quan đến vấn đề này, tại một cuộc họp gần đây giữa các đơn vị liên quan, các bên đã thống nhất phương án có thể loại bỏ barie nhưng vẫn duy trì hệ thống thu phí tại vị trí trạm.
Song song với đó, đơn vị vận hành sẽ đề nghị nhà cung cấp phần mềm xây dựng giải pháp tích hợp dữ liệu giữa hai tuyến cao tốc. Theo phương án này, mỗi điểm đầu ra của cao tốc Diễn Châu – Bãi Vọt sẽ được ghi nhận tương ứng với một điểm đầu vào của cao tốc Nghi Sơn – Diễn Châu.
Cách thức vận hành này giúp hệ thống tự động nhận diện và phân tách doanh thu cho từng dự án ngay tại trạm, thay vì phải chờ đến điểm ra cuối cùng của hành trình. Giải pháp cũng được kỳ vọng sẽ đảm bảo mô hình thu phí tự động không dừng được vận hành liên thông trên toàn tuyến cao tốc Bắc – Nam.
Ngoài ra, việc tích hợp dữ liệu còn góp phần hạn chế nguy cơ thất thoát doanh thu, đồng thời tạo thuận lợi cho công tác kiểm tra, hậu kiểm và thanh tra trong quá trình quản lý, khai thác hệ thống thu phí cao tốc trong thời gian tới.
